Schrif­te­lijke vragen Tweetakt blad­blazers


Indiendatum: 29 sep. 2014

Schriftelijke vragen 110/2014

De Partij voor de Dieren is bezorgd over het gebruik van bladblazers met een tweetakt benzinemotor door Stadswerken binnen de gemeente Utrecht, sinds wij kennis genomen hebben van de recente e-mails van Stichting Stop Luchtverontreiniging over dit onderwerp.

De kleine tweetakt motoren in bladblazers zijn zeer luchtverontreinigend. De luchtkwaliteit binnen de gemeente Utrecht is al zeer zorgwekkend en het veelvuldig gebruiken van tweetakt bladblazers in de herfst zal bijdragen aan verdere verontreiniging. Dit vormt een bedreiging voor de gezondheid van de inwoners van Utrecht én van de werknemers van Stadswerken die gedurende het bladblazen aan extreem hoge concentraties verontreinigde lucht blootgesteld worden.

Uit de e-mails van Stichting Stop Luchtverontreiniging blijkt dat van de 108 bladblazers van Stadswerken maar liefst 66 bladblazers door een tweetakt benzinemotor worden aangedreven en dat al deze bladblazers tijdens de herfst ingezet worden.

De fractie van de Partij voor de Dieren heeft naar aanleiding van deze informatie de volgende vragen aan het college:

1. Is het college bekend met bovengenoemde e-mails van Stichting Stop Luchtverontreiniging?

2. Is het college op de hoogte in welke mate tweetakt bladblazers verontreinigend zijn? Zo ja, graag een toelichting daarop. Zo nee, ook graag een toelichting.

3. Stadswerken brengt de gezondheid van haar werknemers in gevaar door hen met tweetakt bladblazers te laten werken. Gedurende het bladblazen staan de werknemers in zeer verontreinigde lucht. Is het college zich daarvan bewust? Zo ja, waarom wordt er dan nog steeds met tweetakt bladblazers gewerkt en niet met minder vervuilende varianten? Zo nee, graag een toelichting.

4. Welke andere opties heeft de gemeente Utrecht om de strijd met herfstbladeren aan te gaan? Indien er andere opties zijn, hoe vaak worden deze ingezet? Graag een toelichting op het gebruik hiervan.

5. De Partij voor de Dieren heeft begrepen (bron: AD, ‘Stop met gebruik vieze bladblazer, 24 september 2014) dat het college op sommige plekken in de stad geen elektrische bladblazers kan gebruiken omdat deze niet sterk genoeg zouden zijn. Kan het college uitleggen waarom deze elektrische bladblazer niet sterk genoeg zou zijn om overal in de stad ingezet te worden?

6. Eén van de alternatieven voor het gebruik van bladblazers is het opzuigen van bladeren door gebruik te maken van zuigmachines. Kent het college dit alternatief? Zo ja, waarom wordt dit nog niet toegepast? Zo nee, bent u bereid onderzoek te doen of dit alternatief in Utrecht ook mogelijk is?

7. Sinds wanneer zijn de bladhark en de bezem bij de gemeente Utrecht uit de gratie geraakt? Graag wil de Partij voor de Dieren een lans breken voor deze in onbruik geraakte stukken gereedschap: duurzaam, milieuvriendelijk, stil, gebruiksvriendelijk, veilig, goedkoop in aanschaf, zéér effectief en het geeft aan veel mensen werk. Sinds wanneer en waarom is de tweetakt bladblazer een onmisbaar hulpmiddel geworden om bladeren op één hoop te krijgen?

8. Gezien de doelstellingen die de gemeente Utrecht zich gesteld heeft voor het verbeteren van de luchtkwaliteit, het reduceren van geluidsoverlast en de zorgplicht die zij heeft voor haar werknemers: is het college bereid de tweetakt bladblazers te vervangen door milieu- en gebruiksvriendelijke varianten en de tweetakt bladblazers vanaf nu niet meer te gebruiken? Zo ja, graag een toelichting van de concrete maatregelen die de gemeente Utrecht gaat nemen. Zo nee, waarom niet?

Eva van Esch, Partij voor de Dieren

Indiendatum: 29 sep. 2014
Antwoorddatum: 28 okt. 2014

Schriftelijke vragen 110/2014

De Partij voor de Dieren is bezorgd over het gebruik van bladblazers met een tweetakt benzinemotor door Stadswerken binnen de gemeente Utrecht, sinds wij kennis genomen hebben van de recente e-mails van Stichting Stop Luchtverontreiniging over dit onderwerp.

De kleine tweetakt motoren in bladblazers zijn zeer luchtverontreinigend. De luchtkwaliteit binnen de gemeente Utrecht is al zeer zorgwekkend en het veelvuldig gebruiken van tweetakt bladblazers in de herfst zal bijdragen aan verdere verontreiniging. Dit vormt een bedreiging voor de gezondheid van de inwoners van Utrecht én van de werknemers van Stadswerken die gedurende het bladblazen aan extreem hoge concentraties verontreinigde lucht blootgesteld worden.

Uit de e-mails van de Stichting Stop Luchtverontreiniging blijkt dat van de 108 bladblazers van Stadswerken maar liefst 66 bladblazers door een tweetakt benzinemotor worden aangedreven en dat al deze bladblazers tijdens de herfst ingezet worden.

De fractie van de Partij voor de Dieren heeft naar aanleiding van deze informatie de volgende vragen aan het college:

1. Is het college bekend met bovengenoemde e-mails van de Stichting Stop Luchtverontreiniging?

Antwoord: Wij hebben daarvan via de media kennis genomen en wij hebben een WOB-verzoek van deze stichting over dit onderwerp ontvangen en beantwoord.

2. Is het college op de hoogte in welke mate tweetakt bladblazers verontreinigend zijn? Zo ja, graag een toelichting daarop. Zo nee, ook graag een toelichting.

Antwoord: Ja. Tweetakt bladblazers werken op mengsmering. Gewone benzine bestaat uit veel verschillende componenten, waarvan een groot deel schadelijk is voor mensen en het milieu. Echter, met ingang van 1 januari 2010 heeft de Arbeidsinspectie het gebruik van de veel minder schadelijke alkylaatbenzine verplicht gesteld.

3. Stadswerken brengt de gezondheid van haar werknemers in gevaar door hen met tweetakt bladblazers te laten werken. Gedurende het bladblazen staan de werknemers in zeer verontreinigde lucht. Is het college zich daarvan bewust? Zo ja, waarom wordt er dan nog steeds met tweetakt bladblazers gewerkt en niet met minder vervuilende varianten? Zo nee, graag een toelichting.

Antwoord: Ja. Stadswerken maakt gebruik van Alkylaatbenzine. Alkylaatbenzine bevat slechts een tiental componenten. Dit zijn bovendien de minst schadelijke stoffen. Bij het gebruik van deze benzine zijn de risico’s voor de gezondheid minimaal bij blootstelling aan benzinedampen en uitlaatgassen. Het blaasvermogen van elektrische bladblazers is lager dan het blaasvermogen van tweetakt bladblazers. Daarnaast hebben accu’s van elektrische bladblazers een beperkte capaciteit, waardoor zij niet langdurig gebruikt kunnen worden. Voor zware en/of langdurige klussen worden daarom tweetakt bladblazers ingezet. In overige gevallen gebruiken we elektrische bladblazers.

4. Welke andere opties heeft de gemeente Utrecht om de strijd met herfstbladeren aan te gaan? Indien er andere opties zijn, hoe vaak worden deze ingezet? Graag een toelichting op het gebruik hiervan.

Antwoord: Een andere optie is het gebruik van blokbezems. Deze bezems worden heel sporadisch ingezet. Redenen hiervoor zijn de zware lichamelijke belasting en de lage efficiëntie. Een aanvullend middel in de strijd tegen de herfstbladeren is de bladkorf: bewoners kunnen een bladkorf aanvragen om zelf blad uit de openbare ruimte in te verzamelen. Deze bladkorven worden periodiek of op afroep door medewerkers van Stadswerken geleegd met een kleine kraanwagen.

5. De Partij voor de Dieren heeft begrepen (bron: AD, ‘Stop met gebruik vieze bladblazer, 24 september 2014) dat het college op sommige plekken in de stad geen elektrische bladblazers kan gebruiken omdat deze niet sterk genoeg zouden zijn. Kan het college uitleggen waarom deze elektrische bladblazer niet sterk genoeg zou zijn om overal in de stad ingezet te worden?

Antwoord: Elektrische bladblazers hebben aanzienlijk minder blaaskracht dan tweetakt bladblazers. De elektrische bladblazer voldoet prima bij normale vervuiling (blad, zwerfvuil). In de blad- en bloesemperiodes is de hoeveelheid blad/bloesem echter dusdanig groot, dat een elektrische bladblazer dit simpelweg niet meer vooruit kan blazen, met name wanneer het platgereden of nat is. Ook bij extreme vervuiling en calamiteiten volstaat de blaaskracht van de elektrische bladblazer niet.

6. Eén van de alternatieven voor het gebruik van bladblazers is het opzuigen van bladeren door gebruik te maken van zuigmachines. Kent het college dit alternatief? Zo ja, waarom wordt dit nog niet toegepast? Zo nee, bent u bereid onderzoek te doen of dit alternatief in Utrecht ook mogelijk is?

Antwoord: Ja. Deze methode wordt ook toegepast: met name op grote, open ruimten zetten we voertuigen met een zuigslang in. Verder rijden we met een groot aantal veegmachines die het blad opzuigen. Deze machines zijn te zwaar voor de trottoirs en kunnen alleen ingezet worden op plekken waar geen obstakels zijn. Vaak worden bladblazers in combinatie met veegmachines ingezet: vanaf de moeilijk bereikbare plekken wordt het blad in de richting van de veegmachine geblazen. De zuigmachines kennen een lage snelheid. Om dezelfde productie te kunnen halen als met bladblazers, zou er een veelvoud aan zuigmachines ingezet moeten worden. In verband met de veiligheid van de gebruikers van de openbare ruimte is het wenselijk om het blad zo snel mogelijk te verwijderen.

7. Sinds wanneer zijn de bladhark en de bezem bij de gemeente Utrecht uit de gratie geraakt? Graag wil de Partij voor de Dieren een lans breken voor deze in onbruik geraakte stukken gereedschap: duurzaam, milieuvriendelijk, stil, gebruiksvriendelijk, veilig, goedkoop in aanschaf, zéér effectief en het geeft aan veel mensen werk. Sinds wanneer en waarom is de tweetakt bladblazer een onmisbaar hulpmiddel geworden om bladeren op één hoop te krijgen?

Antwoord: De mechanisering van de onderhoudswerkzaamheden in de openbare ruimte is decennia geleden ingezet. Voornaamste redenen hiervoor zijn een hogere efficiëntie en een lagere fysieke belasting van de medewerkers. Daarnaast kan met een bladblazer makkelijker blad verwijderd worden van moeilijk bereikbare plaatsen (onder auto’s, rond straatmeubilair en gestalde fietsen) dan met een hark of bezem.

8. Gezien de doelstellingen die de gemeente Utrecht zich gesteld heeft voor het verbeteren van de luchtkwaliteit, het reduceren van geluidsoverlast en de zorgplicht die zij heeft voor haar werknemers: is het college bereid de tweetakt bladblazers te vervangen door milieu- en gebruiksvriendelijke varianten en de tweetakt bladblazers vanaf nu niet meer te gebruiken? Zo ja, graag een toelichting van de concrete maatregelen die de gemeente Utrecht gaat nemen. Zo nee, waarom niet?

Antwoord: Wanneer tweetakt bladblazers aan vervanging toe zijn, vervangen wij deze reeds zoveel mogelijk door elektrische bladblazers. De technologische ontwikkelingen houden we nauwlettend in de gaten. Het is staand beleid dat zo min mogelijk gebruik wordt gemaakt van tweetakt. Nieuwe machines die minder vervuilend, lichter en/of stiller zijn, testen we in de praktijk. Wanneer zij geschikt blijken te zijn voor onze werkzaamheden worden zij waar mogelijk aangeschaft.

Eva van Esch, Partij voor de Dieren